← Baza wiedzy
Termin na złożenie oświadczenia o sankcji kredytu darmowego — kiedy mija — infografika | Twoja Sprawa
Termin sankcji kredytu darmowego to rok od wykonania umowy. Sprawdź, kiedy mija i kiedy zaczyna bieg, by nie utracić prawa do SKD.

Termin na złożenie oświadczenia o sankcji kredytu darmowego — kiedy mija

Masz w umowie kredytowej błąd, który uprawnia Cię do oddania kredytu bez odsetek i prowizji — ale czekasz „aż znajdę czas"? To najczęstszy i najdroższy błąd kredytobiorców. Termin sankcji kredytu darmowego jest sztywny: prawo do złożenia oświadczenia wygasa po roku od wykonania umowy. Spóźnisz się o jeden dzień — i nawet najbardziej oczywiste naruszenie banku przestaje cokolwiek znaczyć. W tym artykule wyjaśniamy, kiedy dokładnie ten termin mija, od którego momentu liczy się jego bieg i dlaczego po przełomowym wyroku TSUE C-744/24 z 23 kwietnia 2026 r. warto sprawdzić swoją umowę bez zwłoki.

Czym jest sankcja kredytu darmowego (SKD)

Sankcja kredytu darmowego to przewidziane w art. 45 ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim uprawnienie konsumenta. Jeśli kredytodawca naruszył określone w ustawie obowiązki informacyjne — np. błędnie podał RRSO, całkowitą kwotę kredytu albo nieprawidłowo rozliczył koszty pozaodsetkowe — konsument może, po złożeniu pisemnego oświadczenia, zwrócić kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy (tj. spłacić wyłącznie kapitał).

Z sankcji można skorzystać przy kredytach konsumenckich:

To nie jest porada prawna. Każda umowa wymaga indywidualnej analizy przez polskiego adwokata lub radcę prawnego — szczegóły w sekcji disclaimer poniżej.

Termin sankcji kredytu darmowego — rok od wykonania umowy

Najważniejsza zasada brzmi prosto: uprawnienie do złożenia oświadczenia o sankcji kredytu darmowego wygasa po upływie roku od dnia wykonania umowy (art. 45 ust. 5 ustawy o kredycie konsumenckim).

Kluczowe konsekwencje tego przepisu:

Cecha terminu Co to oznacza w praktyce
Długość 1 rok
Początek biegu dzień „wykonania umowy" (pojęcie sporne — patrz niżej)
Charakter termin zawity (prekluzyjny)
Skutek upływu uprawnienie wygasa definitywnie — nie da się go przywrócić
Forma działania pisemne oświadczenie, które musi dojść do kredytodawcy w terminie

Termin zawity to nie to samo co przedawnienie. Przedawnione roszczenie nadal istnieje — można się go zrzec lub mimo wszystko dochodzić, jeśli druga strona nie podniesie zarzutu. Termin zawity działa twardziej: po jego upływie prawo po prostu przestaje istnieć, a sąd uwzględnia to z urzędu. Dlatego przy SKD nie ma marginesu na „spróbujemy mimo wszystko".

Liczy się data dojścia oświadczenia, nie data jego napisania

Oświadczenie o skorzystaniu z SKD wywołuje skutek dopiero z chwilą, gdy dotarło do kredytodawcy w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią. Samo sporządzenie czy nadanie pisma nie zatrzymuje upływu terminu. W praktyce oznacza to, że:

Kiedy zaczyna bieg terminu — spór o „wykonanie umowy"

Tu pojawia się najtrudniejsze pytanie: co dokładnie znaczy „wykonanie umowy"? Od tej daty zależy, czy Twój termin już minął, czy masz jeszcze pełny rok. W orzecznictwie sądów powszechnych występują rozbieżności.

Stanowisko 1 — od wypłaty kredytu

Część sądów przyjmuje, że umowę „wykonano" w momencie, w którym bank wypłacił środki kredytobiorcy. Przy tym podejściu termin roczny zaczyna biec bardzo wcześnie i przy kredytach wieloletnich praktycznie uniemożliwiałby skorzystanie z sankcji.

Stanowisko 2 — od pełnego wykonania przez obie strony (dominujące)

Dominujący i — według komentatorów — prawidłowy pogląd zakłada, że „wykonanie umowy" to stan, w którym żadna ze stron nie jest już zobowiązana do jakichkolwiek czynności z tytułu umowy. W praktyce dla kredytobiorcy oznacza to zwykle dzień spłaty ostatniej raty. Argument jest racjonalny: konsument często dopiero po latach orientuje się w wadliwości umowy, a liczenie terminu od wypłaty czyniłoby ochronę iluzoryczną przy długoterminowych kredytach. [Źródło: prawo.pl, analiza A. Sobczyk — patrz Źródła]

Wniosek praktyczny: jeśli Twój kredyt jest już w pełni spłacony, masz zwykle rok od daty ostatniej raty. Jeśli nadal spłacasz — w dominującej wykładni termin jeszcze nie zaczął biec. Ale ze względu na rozbieżności orzecznictwa nie warto zwlekać: bezpieczniej działać wcześniej niż liczyć na korzystną interpretację sądu.

Ostateczne rozstrzygnięcie tego sporu należy do Sądu Najwyższego i ewentualnie TSUE. [DO WERYFIKACJI — czy zapadło wiążące orzeczenie SN ujednolicające wykładnię „wykonania umowy"]

Co zmienił wyrok TSUE C-744/24 z 23 kwietnia 2026 r.

W dniu 23 kwietnia 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie C-744/24 (pytanie prejudycjalne polskiego sądu w sprawie przeciwko Bank Pekao S.A. [DO WERYFIKACJI: Pekao vs PKO BP — potwierdzić w curia.europa.eu]). Trybunał uznał, że bank nie może naliczać odsetek od kredytowanych kosztów pozaodsetkowych (np. prowizji czy składek ubezpieczeniowych), których konsument faktycznie nie otrzymał do dyspozycji — taka praktyka narusza dyrektywę 2008/48/WE o kredycie konsumenckim.

Dlaczego to ważne dla terminu SKD? Ponieważ mechanizm „odsetek od kosztów" był w Polsce regułą, a nie wyjątkiem — wyrok otwiera realne podstawy do sankcji kredytu darmowego dla bardzo wielu umów. To z kolei znaczy, że tysiące kredytobiorców powinno pilnie zweryfikować, czy ich roczny termin jeszcze biegnie, zanim wygaśnie.

Uwaga: wyrok TSUE wzmacnia argumentację co do podstaw SKD, ale nie wydłuża ustawowego rocznego terminu z art. 45 ust. 5. Termin pozostaje bez zmian.

Jak nie przegapić terminu — praktyczna checklista

  1. Ustal datę umowy — czy jest po 18 grudnia 2011 r.?
  2. Ustal status spłaty — czy kredyt jest spłacony (ważna data ostatniej raty), czy nadal aktywny?
  3. Oszacuj termin — od daty pełnego wykonania umowy odlicz 1 rok.
  4. Zleć analizę umowy polskiemu adwokatowi/radcy — czy są podstawy do SKD?
  5. Złóż oświadczenie na piśmie i wyślij je za potwierdzeniem odbioru z odpowiednim zapasem czasu.
  6. Zachowaj dowód doręczenia kredytodawcy.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Ile dokładnie wynosi termin na złożenie oświadczenia o SKD? Jeden rok od dnia wykonania umowy (art. 45 ust. 5 ustawy o kredycie konsumenckim). Jest to termin zawity — po jego upływie uprawnienie wygasa bezpowrotnie.

Od kiedy liczy się ten rok? Od „wykonania umowy". W dominującej wykładni jest to dzień, w którym żadna ze stron nie ma już zobowiązań — zwykle dzień spłaty ostatniej raty. Część sądów liczy jednak od wypłaty kredytu, dlatego nie warto zwlekać.

Czy wyrok TSUE C-744/24 wydłużył termin na SKD? Nie. Wyrok z 23 kwietnia 2026 r. wzmacnia podstawy do skorzystania z sankcji, ale ustawowy roczny termin pozostaje niezmieniony.

Czy mogę złożyć oświadczenie, jeśli wciąż spłacam kredyt? Tak. Jeśli umowa nie została jeszcze w pełni wykonana, w dominującej interpretacji termin nawet nie zaczął biec — można działać już teraz, po analizie umowy.

Co się stanie, jeśli spóźnię się choć o jeden dzień? Przy terminie zawitym uprawnienie wygasa i nie da się go przywrócić — nawet oczywiste naruszenie banku nie pomoże. Dlatego liczy się data dojścia oświadczenia do kredytodawcy.

Sprawdź swój termin — zanim będzie za późno

Nie jesteś pewien, czy Twój roczny termin SKD jeszcze biegnie? Zamów bezpłatną analizę umowy na twojasprawa.com — skojarzymy Cię z regulowanym polskim adwokatem lub radcą prawnym, który oceni podstawy i termin w Twojej sprawie w Polsce.

Disclaimer

Twój Prawnik UK (twojasprawa.com) to platforma kojarząca klientów z regulowanymi polskimi adwokatami i radcami prawnymi prowadzącymi sprawy w Polsce — nie jest kancelarią prawną ani podmiotem świadczącym pomoc prawną. Plutos odpowiada wyłącznie za marketing, intake i koordynację w języku polskim; nie prowadzimy spraw w Wielkiej Brytanii. Powyższy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny przez uprawnionego prawnika. Nie gwarantujemy żadnego wyniku postępowania. Stan prawny i orzecznictwo na dzień publikacji; przepisy oraz interpretacje sądów mogą ulec zmianie.

Źródła

Powiązane artykuły

Sprawdź swoją sprawę — bezpłatnie i po polsku

Opisz sprawę, a my wstępnie ją ocenimy i skojarzymy Cię z regulowanym polskim adwokatem lub radcą prawnym (sprawy prowadzone w Polsce).

Bezpłatna analiza →