Czy polski komornik może zająć wynagrodzenie lub konto w UK

Mieszkasz i pracujesz w Wielkiej Brytanii, a w Polsce toczy się przeciwko Tobie egzekucja komornicza – i zastanawiasz się, czy polski komornik może zająć Twoje wynagrodzenie w UK albo sięgnąć na konto w brytyjskim banku. To pytanie zadaje sobie coraz więcej Polaków po Brexicie, bo dawniej działające unijne mechanizmy uznawania orzeczeń już nie obowiązują automatycznie. Poniżej wyjaśniamy, jaka jest zasada terytorialności egzekucji, co komornik w Polsce faktycznie może zająć, a czego nie dosięgnie bezpośrednio w UK, oraz co zrobić, żeby nie zignorować sprawy i nie pogorszyć swojej sytuacji.

Zasada terytorialności – komornik działa w granicach Polski

Polski komornik sądowy jest funkcjonariuszem publicznym działającym na podstawie ustawy o komornikach sądowych oraz przepisów egzekucyjnych Kodeksu postępowania cywilnego. Jego uprawnienia egzekucyjne – prawo do zajęcia rachunku, wynagrodzenia czy ruchomości – wynikają z polskiego prawa i kończą się na granicy jurysdykcji polskiej.

Oznacza to, że komornik z Polski nie ma bezpośredniego władztwa nad rachunkiem w brytyjskim banku ani nad wypłatą u brytyjskiego pracodawcy. Nie może np. wysłać zawiadomienia o zajęciu do banku z siedzibą w Londynie tak, jak robi to wobec banku z siedzibą w Warszawie, i oczekiwać, że zawiadomienie to wywoła ten sam skutek prawny.

To fundamentalna różnica względem sytuacji, w której konto zajęte jest w Polsce, a dłużnik mieszka w UK – tam egzekucja toczy się w pełni skutecznie, bo majątek (rachunek) znajduje się na terytorium, gdzie komornik ma jurysdykcję. Ten wariant opisujemy osobno w artykule Komornik zajął konto w Polsce, a mieszkam w UK – co zrobić. Tematem tego artykułu jest sytuacja odwrotna: majątek (wynagrodzenie, konto) znajduje się fizycznie w Wielkiej Brytanii.

Co polski komornik MOŻE zająć, nawet gdy mieszkasz w UK

Sam fakt zamieszkania i pracy w Wielkiej Brytanii nie zatrzymuje egzekucji w Polsce, jeśli tylko masz tam jakikolwiek majątek. Komornik może skutecznie zająć m.in.:

🏠

Mieszkasz za granicą, a sprawa dotyczy Polski?

Opisz sytuację — bezpłatnie ocenimy i dobierzemy polskiego adwokata lub radcę prawnego. Sprawy prowadzone zdalnie, na podstawie pełnomocnictwa.

Bezpłatna analiza sprawy

Innymi słowy: mieszkanie w UK nie chroni majątku, który fizycznie pozostaje w Polsce. Egzekucja z tych składników przebiega dokładnie tak, jak w przypadku osoby mieszkającej w kraju – komornik zawiadamia bank lub pracodawcę, a Ty jako dłużnik masz te same prawa do kwoty wolnej od zajęcia i skargi na czynności komornika (art. 767 KPC), co opisujemy szerzej w artykule Skarga na czynności komornika – jak i kiedy.

Czego polski komornik zwykle NIE dosięgnie bezpośrednio w UK

Inaczej wygląda sytuacja, gdy cały Twój majątek – wynagrodzenie, konto bankowe, ewentualna nieruchomość – znajduje się w Wielkiej Brytanii. Tu dochodzimy do sedna pytania: czy polski komornik może zająć wynagrodzenie w UK wprost, jednym pismem, tak jak robi to w Polsce?

Co do zasady nie – i to z dwóch powodów:

  1. Brak jurysdykcji egzekucyjnej. Polski komornik nie ma uprawnień do prowadzenia czynności egzekucyjnych (zajęcia, licytacji, zawiadamiania instytucji) na terytorium innego państwa. To, że polski sąd wydał wyrok, nie oznacza, że polski komornik może samodzielnie „wejść" na konto w brytyjskim banku.
  2. Brak automatycznego mechanizmu uznawania orzeczeń po Brexicie. Przed 1 stycznia 2021 r. w relacjach Polska–Wielka Brytania (jako część UE) obowiązywały unijne rozporządzenia ułatwiające transgraniczne uznawanie i wykonywanie orzeczeń między państwami członkowskimi. Po wyjściu Wielkiej Brytanii z UE ten automatyzm przestał obowiązywać w dotychczasowym kształcie.

Praktyczny wniosek jest taki: samo posiadanie polskiego wyroku czy nakazu zapłaty nie przekłada się automatycznie na możliwość zajęcia rachunku w brytyjskim banku ani potrącenia z pensji wypłacanej przez brytyjskiego pracodawcę. Wierzyciel, który chce sięgnąć do majątku w UK, musi – w uproszczeniu – podjąć dodatkowe kroki poza polskim systemem egzekucyjnym.

Jak wierzyciel mógłby (teoretycznie) dochodzić długu w UK

Nie oznacza to, że majątek w Wielkiej Brytanii jest „nietykalny" dla polskiego wierzyciela w każdych okolicznościach. W praktyce, aby skutecznie sięgnąć do rachunku czy wynagrodzenia w UK, wierzyciel musiałby zainicjować odrębne postępowanie po stronie brytyjskiej – co do zasady polegające na uzyskaniu uznania polskiego orzeczenia przez sąd angielski (lub innego właściwego sądu w ramach jurysdykcji UK) i dopiero wtedy wszczęciu egzekucji według prawa brytyjskiego.

Ważne zastrzeżenie dotyczące naszej roli: Twoja Sprawa działa w modelu PL-only – kojarzymy klientów z regulowanym adwokatem lub radcą prawnym prowadzącym sprawę w Polsce. Nie reprezentujemy klientów w postępowaniach toczących się przed sądami w Wielkiej Brytanii. Jeśli wątek dochodzenia roszczenia w UK stanie się realny (np. wierzyciel faktycznie zainicjuje takie postępowanie), właściwym krokiem jest konsultacja z brytyjskim solicitorem – niezależnie od tego, czy równolegle prowadzisz sprawę po stronie polskiej.

W praktyce takie transgraniczne postępowania są dla wierzyciela kosztowne i czasochłonne, dlatego wielu wierzycieli ogranicza się do egzekucji majątku w Polsce (patrz sekcja wyżej) i ewentualnie do wezwań przedsądowych lub negocjacji z dłużnikiem mieszkającym za granicą.

Co robić jako dłużnik – nie ignoruj sprawy

Nawet jeśli granice egzekucji transgranicznej działają na Twoją korzyść, ignorowanie sprawy w Polsce jest błędem. Zaległy dług, odsetki i koszty egzekucyjne narastają, a brak reakcji nie powstrzymuje komornika przed zajęciem majątku, który wciąż masz w Polsce (konto, nieruchomość, ewentualny zwrot podatku).

Praktyczne kroki, które warto podjąć:

Dobrze poprowadzona sprawa – nawet mieszkając w UK – często pozwala ustalić realny zakres ryzyka, wynegocjować spłatę albo zakwestionować przedawnioną część długu, zamiast czekać, aż sprawa „sama się rozwiąże".

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Czy polski komornik może zająć moje wynagrodzenie u brytyjskiego pracodawcy? Co do zasady nie ma bezpośredniego mechanizmu, który pozwalałby polskiemu komornikowi zawiadomić brytyjskiego pracodawcę i zająć pensję tak, jak robi to w Polsce – komornik działa w granicach polskiej jurysdykcji. Zasady dochodzenia takiego roszczenia po stronie brytyjskiej.

Czy komornik zajmie moje konto w brytyjskim banku? Nie w taki sam sposób, jak zajmuje konto w polskim banku. Brak automatycznego uznawania polskich orzeczeń w UK po Brexicie oznacza, że sięgnięcie do rachunku w brytyjskim banku wymagałoby odrębnego postępowania po stronie brytyjskiej.

Czy mój polski wyrok jest automatycznie wykonalny w Anglii? Po 1 stycznia 2021 r. automatyczne unijne mechanizmy uznawania orzeczeń między Polską a Wielką Brytanią przestały obowiązywać w dotychczasowym kształcie. Czy i na jakich zasadach polski wyrok może zostać uznany i wykonany w Anglii, to.

Skoro komornik nie dosięgnie mojego konta w UK, czy mogę zignorować sprawę w Polsce? Nie. Jeśli masz jakikolwiek majątek w Polsce (konto, nieruchomość, ewentualny zwrot podatku) lub polskiego pracodawcę, egzekucja może być prowadzona skutecznie właśnie z tego majątku. Ignorowanie sprawy zwiększa też narastające odsetki i koszty egzekucyjne.

Co powinienem zrobić najpierw, jeśli dostałem zawiadomienie o egzekucji, mieszkając w UK? Ustal podstawę egzekucji (tytuł wykonawczy, wierzyciel, kwota), sprawdź, czy roszczenie nie jest przedawnione, i skonsultuj sprawę z adwokatem lub radcą prawnym w Polsce – wiele czynności można wykonać zdalnie, przez pełnomocnika, bez przyjazdu do kraju.

Źródła i akty prawne:

Masz podobną sprawę? Zgłoś ją — bezpłatnie

Mieszkasz w UK, a sprawa dotyczy Polski? Opisz ją — wstępnie ocenimy i skojarzymy Cię z regulowanym polskim adwokatem lub radcą prawnym. Sprawę można prowadzić zdalnie, na podstawie pełnomocnictwa.

Bezpłatna analiza →